โทษประหารชีวิตปี 2566: ข้อเท็จจริงและสถิติ

สถิติระดับโลก

การประหารชีวิตทั่วโลก

ในปี 2566 แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนลได้บันทึกการประหารชีวิตใน 16 ประเทศ อย่างน้อย 1,153 ครั้ง ซึ่งเพิ่มขึ้น 31% จาก 883 ครั้งในปี 2565 สถิติการประหารชีวิตในปี 2566 ถือว่าสูงที่สุดในรอบเกือบทศวรรษตามตัวเลขที่แอมเนสตี้ได้บันทึกไว้ (นับตั้งแต่ปี 2558 ที่บันทึกการประหารชีวิตได้ 1,634 ครั้ง)

จีนยังคงเป็นประเทศที่มีการประหารชีวิตมากที่สุดในโลก แต่การใช้โทษประหารที่เกิดขึ้นจริงนั้นยังคงไม่สามารถทราบได้  เนื่องจากข้อมูลเหล่านั้นถือเป็นความลับของรัฐหรือความลับของทางราชการ สถิติการประหารชีวิตทั่วโลกที่ถูกบันทึกไว้โดยแอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนลจึงไม่รวมการประหารชีวิตในจีน ซึ่งเชื่อว่าเกิดขึ้นหลายพันครั้ง และที่เกิดขึ้นในเวียดนามและเกาหลีเหนือซึ่งแอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนลเชื่อว่ามีการใช้โทษประหารชีวิตอย่างกว้างขวาง

การประหารชีวิตส่วนใหญ่เกิดขึ้นในประเทศจีน (1000+) อิหร่าน (อย่างน้อย 853) ซาอุดีอาระเบีย (172) โซมาเลีย (อย่างน้อย 38) และสหรัฐ (24)

มีข้อมูลการประหารชีวิตผู้หญิงใน 4 ประเทศ: จีน (+อิหร่าน (24) ซาอุดีอาระเบีย (6) และสิงคโปร์ (1)

แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนลได้บันทึกข้อมูลการประหารชีวิตที่เกิดขึ้นใน 16 ประเทศ เทียบกับ 20 ประเทศในปี 2565


การละเมิดกฎหมายระหว่างประเทศ

มีการบันทึกการประหารชีวิต 508 ครั้งในความผิดเกี่ยวกับยาเสพติด: ในอิหร่าน 481ครั้งในคูเวต 1 ครั้ง ในซาอุดีอาระเบีย 19 ครั้ง ในสิงคโปร์ 5ครั้ง

มีการบันทึกข้อมูลการประหารชีวิตต่อหน้าสาธารณะอย่างน้อย ครั้ง ในอัฟกานิสถาน (1+) และในอิหร่าน (7)

ในอิหร่าน มีการประหารชีวิตผู้ที่กระทำความผิดขณะที่มีอายุต่ำกว่า 18 ปี อย่างน้อย 5 คน

ไม่มีการบันทึกข้อมูลการประหารชีวิตในเบลารุส ญี่ปุ่น เมียนมา และซูดานใต้ ซึ่งประเทศดังกล่าวเคยมีการประหารชีวิตในปี 2565 (รวม 20 ประเทศ)

วิธีการประหารชีวิตต่อไปนี้ถูกนำมาใช้ในปี 2566: การตัดคอ การแขวนคอ การฉีดยาพิษ และการยิงเป้า


การตัดสินประหารชีวิตทั่วโลก

ในปี 2566 มีการตัดสินประหารชีวิตใหม่อย่างน้อย 2,428 ครั้งใน 52 ประเทศ เทียบกับอย่างน้อย 2,016 ครั้งใน 52 ประเทศในปี 2565

แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนลบันทึกข้อมูลการลดโทษหรือการอภัยโทษของโทษประหารชีวิตใน 27 ประเทศ

ประเทศ ได้แก่ เบลารุส แคเมอรูน ญี่ปุ่น โมร็อกโก/ซาฮาราตะวันตก และซิมบับเว มีการตัดสินประหารชีวิตหลังงดเว้นมาช่วงหนึ่ง

แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนลได้บันทึกข้อมูลการประกาศล้างมลทินให้กับนักโทษประหารอย่างน้อย 9 ครั้งใน ประเทศ: เคนยา (5) สหรัฐฯ (3) และซิมบับเว (1)

ในระดับโลก มีผู้ต้องโทษประหารชีวิตอย่างน้อย 27,687 คนจนถึงสิ้นปี 2566


การยกเลิกโทษประหารชีวิต

จนถึงสิ้นปี 2566 มี 112 ประเทศที่ยกเลิกโทษประหารชีวิตอย่างสิ้นเชิง และรวมเป็นทั้งหมด 144 ประเทศที่ยกเลิกโทษประหารชีวิตทั้งในทางกฎหมายและในทางปฏิบัติแล้ว


การวิเคราะห์ในภูมิภาค

ทวีปอเมริกา

นับเป็นปีที่ 15 ติดต่อกันที่สหรัฐฯยังเป็นประเทศเดียวในภูมิภาคที่ยังคงมีการประหารชีวิต

จำนวนการประหารชีวิตในสหรัฐฯ เพิ่มขึ้น 33% จาก 18 ครั้งในปี 2565 เป็น 24 ครั้งในปี 2566

รัฐฟลอริดามีการประหารชีวิตเป็นครั้งแรก (6) และสหพันธรัฐกำหนดโทษประหารชีวิตเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่ปี 2562 

นับเป็นปีที่ 7 ติดต่อกันที่มีเพียงกายอานา ตรินิแดดและโตเบโก และสหรัฐฯ ที่มีการตัดสินประหารชีวิตใหม่ในภูมิภาคนี้


ภูมิภาคเอเชีย-แปซิฟิก

ทวีปเอเชีย-แปซิฟิกยังคงเป็นภูมิภาคที่มีจำนวนการประหารชีวิตสูงที่สุดในโลก

ในเอเชีย-แปซิฟิก มี 6 ประเทศ (อัฟกานิสถาน บังกลาเทศ จีน เกาหลีเหนือ สิงคโปร์ และเวียดนาม) ที่ยังคงมีการประหารชีวิตในปี 2566 ลดลงจาก 8 ประเทศในปี 2565

ไม่มีการบันทึกข้อมูลการประหารชีวิตในญี่ปุ่นและเมียนมา ซึ่งเป็นประเทศที่มีการประหารชีวิตในปี 2565

จากข้อมูลที่มีอยู่ มีการตัดสินประหารชีวิตใหม่รวม 948 ครั้งในภูมิภาคนี้ โดยเพิ่มขึ้น 10% จากปี 2565 ที่มีผู้ถูกตัดสินประหารชีวิตอย่างน้อย 861 คน

มาเลเซียยกเลิกโทษประหารชีวิตสถานเดียวสำหรับความผิดทั้งหมดและลดขอบเขตของการลงโทษนี้ ปากีสถานยกเลิกโทษประหารชีวิตสำหรับความผิดเกี่ยวกับยาเสพติด และทางการศรีลังกายืนยันเจตนาที่จะไม่ดำเนินการประหารชีวิต 


ภูมิภาคยุโรปและเอเชียกลาง

เบลารุสยังคงเป็นเพียงประเทศเดียวในยุโรปที่ใช้โทษประหารชีวิต โดยมีการตัดสินประหารชีวิต 1 คนในปี 2566

รัสเซียและทาจิกิสถานยังคงปฏิบัติตามข้อตกลงชั่วคราวเพื่อพักใช้การประหารชีวิต  


ภูมิภาคตะวันออกกลางและแอฟริกาเหนือ

สถิติการประหารชีวิตที่บันทึกได้ในภูมิภาคตะวันออกกลางและแอฟริกาเหนือเพิ่มขึ้น 30% จาก 825 ครั้งในปี 2565 เป็น 1,073 ครั้งในปี 2566

การตัดสินประหารชีวิตที่บันทึกได้ยังเพิ่มขึ้นจาก 827 ครั้งในปี 2565 เป็น 950 ครั้งในปี 2566

ในปี 2566 อิหร่าน ซาอุดีอาระเบีย และอิรักเป็นประเทศที่มีการประหารชีวิต 3 อันดับแรกในภูมิภาคนี้ โดยคิดเป็น 97% ของการประหารชีวิตที่บันทึกได้ทั้งหมดในภูมิภาค: อิหร่าน (80%) ซาอุดีอาระเบีย (16%) และอิรัก (1%)

รวมทั้งหมดแล้วมี 8 ประเทศที่มีการประหารชีวิตในภูมิภาคนี้ในปี 2566 ได้แก่ อียิปต์ อิหร่าน อิรัก คูเวต ปาเลสไตน์ (รัฐ) ซาอุดีอาระเบีย ซีเรีย และเยเมน


ภูมิภาคแอฟริกาทางตอนใต้ของทะเลทรายซาฮารา

การประหารชีวิตที่บันทึกได้ในภูมิภาคนี้เพิ่มขึ้นมากกว่า 3 เท่าจาก 11 ครั้งในปี 2565 เป็น 38 ครั้งในปี 2566

การประหารชีวิตทั้ง 38 ครั้งเกิดขึ้นใน 1 ประเทศ คือ โซมาเลีย

ในปี 2566 มีการตัดสินประหารชีวิตใน 14 ประเทศ เทียบกับ 16 ประเทศในปี 2565 

การตัดสินประหารชีวิตที่บันทึกได้เพิ่มขึ้นสูงถึง 66% จาก 298 ครั้งในปี 2565 เป็น 494 ครั้งในปี 2566

4 ประเทศ (เคนยา ไลบีเรีย ซิมบับเว และกานา) ได้ดำเนินการในเชิงบวกด้านกฎหมายเพื่อยกเลิกโทษประหารชีวิต 

*เมื่อคำนวณเป็นตัวเลขรวมระดับโลกหรือภูมิภาค + เท่ากับสองครั้ง


เอกสารสำหรับดาวน์โหลด

เรียนรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับแอมเนสตี้
บริจาคสนับสนุนแอมเนสตี้